Na jarenlang latten met haar Nederlandse vriend verhuisde de hoogopgeleide Mexicaanse Ana (42) in augustus 2022 met haar dochter Emy (13) naar Nederland. Met hulp van het Juniusfonds, als deelnemer aan Migrantenvrouwen Leren Door, perfectioneert ze haar Nederlands. ‘Je bent nooit te oud om een nieuwe taal leren, je moet vooral jezelf de ruimte geven om fouten te mogen maken.’
In haar woonkamer in Enkhuizen hangen huwelijksfoto’s aan de muur, met Ana’s dochter Emy als bruidsmeisje. ‘Ik werkte als manager bij een verzekeringsbedrijf in Mexico-Stad toen ik in 2014 Edwin ontmoette op mijn werk, waar hij een nieuw ICT- systeem introduceerde. Ik vond hem een mooie man, in de pauze sprak ik hem aan en zo is het begonnen,’ zegt ze lachend. ‘Hoewel Mexico aan het veranderen is, is het ook nog steeds hiërarchisch en macho’, vertelt ze, zittend aan de eettafel waar ze ook studeert. ‘Er werken weinig vrouwen in hogere posities. Edwin moedigde me aan om te gaan voor wat ik echt wilde en uiteindelijk werd ik onderdirecteur van de klantenservice. Mensen helpen vind ik fantastisch.’

Na acht jaar latten naar Nederland
Na acht jaar latten, gingen ze samenwonen in Nederland. ‘Toen we voor het eerst ons nieuwe huis binnenkwamen, sloot mijn dochter meteen de gordijnen. “Waarom zijn er geen tralies voor de ramen?”, vroeg ze. In Mexico was het zo gevaarlijk dat ze niet eens alleen naar de winkel kon.’
Emy wende snel, maar de overgang naar Nederland viel Ana zwaar. ‘De eerste maand had ik een vakantiegevoel, daarna begon ik te piekeren over mijn toekomst, ik was tenslotte al veertig. Ik sprak de taal niet, had geen werk, geen eigen inkomstenbron en daardoor zat ik ineens in een heel andere positie.’ Ze miste ook haar taal. ‘In het Spaans gaat praten heel soepel’, zegt ze, druk gebarend met haar handen.
Droom: een groep vrouwen die ook op hoog niveau Nederlands willen leren
Pas na acht maanden startte haar inburgering. Tijdens Nederlandse les hoorde ze over het project ‘Migrantenvrouwen leren door’. Ana: ‘Het leek een droom: een groep vrouwen die gemotiveerd is om Nederlands op hoog niveau te leren. De meeste migranten die ik ken, willen zo snel mogelijk gaan werken, maar ik wil me lekker en vrij voelen in de taal, niet alleen oppervlakkige gesprekjes voeren.’
Onderwijs geeft je vrijheid – de wijsheid van de vrouwen in de familie van Ana
‘Onderwijs geeft je vrijheid, leerde ik van de vrouwen in mijn familie. Mijn overgrootmoeder is nooit naar school gegaan, mijn oma heeft alleen vier jaar basisschool gehad en trouwde toen ze veertien was. Ze wilde dat al haar kinderen een opleiding zouden volgen en dat lukte, mijn moeder werd docent. Mijn moeder leerde mij: probeer je idealen te realiseren. Ik ben afgestudeerd als industrieel ingenieur.’
Start Migrantenvrouwen leren door
November 2023 startte ze samen met tien andere vrouwen met ‘Migrantenvrouwen leren door’. Naast twaalf uur per week Nederlandse les, is Ana acht uur per week bezig met huiswerk. ‘De docenten Nederlands van taalschool Stichting EdINOVA zijn fantastisch en wij deelnemers helpen elkaar. Sommige vrouwen spreken mooi, anderen hebben veel humor. We zijn echt vriendinnen geworden en zien elkaar ook buiten de cursus. In deze groep zie ik hoe rijk aan diversiteit Nederland is, dat vind ik prachtig.’
Vrijwilliger bij NewBees
‘Soms zeggen mensen: “leren is voor kinderen, je bent te oud om een nieuwe taal te leren.” Maar het kan altijd. Je moet vooral jezelf de ruimte geven om fouten te mogen te maken.’ Die ruimte gaf Ana zich ook als vrijwilliger bij inburgeringsorganisatie NewBees in Hoorn. ‘Nadat ik daar een cursus had gedaan, vroegen ze of ik nieuwkomers wilde helpen. Ik vind het heel leuk om intakes te doen. “Wat is jouw droom?” vraag ik ze. Wat wil ik, kan ik, en heb ik nodig? Dat proces van bewustwording vind ik heel mooi. En ik begrijp hen vanuit mijn eigen ervaring.’
Naast de intakes, helpt ze hen met zoeken naar vrijwilligerswerk en geeft ze groepsles over de Nederlandse cultuur. ‘Ik durfde voor de klas te staan hoewel mijn Nederlands nog niet zo goed was. Nederland is niet zo hiërarchisch, samen met de studenten kwam ik er wel uit. Soms gebruiken we gebaren of mensen vertalen voor elkaar.’
Loopbaancoaching ook belangrijk onderdeel Migrantenvrouwen leren door
Van loopbaancoach Priscilla van Startwijzer leerde ze onder andere over cv maken, LinkedIn en ChatGPT. ‘Belangrijke kennis die ik weer doorgeef, ik heb een cursus LinkedIn voor NewBees gemaakt.’
En nu: betaalde baan bij NewBees
NewBees heeft Ana pasgeleden een betaalde baan als ‘matcher’ aangeboden, Ana is in de wolken. ‘In Mexico was ik de helper, in Nederland had ik zelf hulp nodig. Het was een proces om dat te accepteren. Door het project ‘Migrantenvrouwen leren door’ kan ik zelf weer mensen helpen, dat voelt heel fijn.’

Tekst: Clemy de Rooy Foto’s: goedele monnens
“Migrantenvrouwen leren door” is een samenwerking van:
Juniusfonds

Juniusfonds ziet onderwijs als de sleutel voor ontwikkeling van onze samenleving. Wij bieden inwoners van West-Friesland een kans op meer toekomstperspectief met een goede baan. Hoe? initiatiefnemer en financier van het project “Migrantenvrouwen leren door”.
Startwijzer

Startwijzer begeleidt iedereen – die kan en wil werken – naar een nieuwe of verbeterde werksituatie. Dit doen we al 20 jaar als re-integratie bureau. Wij zijn gespecialiseerd in ondernemerschapscoaching, loopbaanbegeleiding en re-integratie 2e spoor. Ruim 3.000 langdurig uitkeringsgerechtigden hielpen wij vanuit de WIA, ziektewet of andere situatie naar een eigen bedrijf of nieuwe baan. De missie van onze 24 gespecialiseerde loopbaan- en re-integratiecoaches is om onze klanten te laten ervaren wat hun mogelijkheden en krachten zijn. Startwijzer is gevestigd in Alkmaar, Den Bosch, Eindhoven, Haarlem, Hoorn en Veghel.
EdiNOVA

(Ed)INOVA ondersteunt nieuwe Nederlanders bij duurzame integratie en maatschappelijke participatie. Al meer dan 25 jaar bieden wij coaching, training en voorlichting aan vluchtelingen en migranten die als vrijwilliger aan de slag willen, een beroepsopleiding volgen of een baan zoeken. Daarnaast biedt onze taalschool EdINOVA cursussen Inburgering, verhoging Nederlandse taal op diverse niveaus, maar ook modules voor arbeidsparticipatie. Van beginnerscursussen voor (anders-)analfabeten tot trajecten voor hoog opgeleiden en taaltrajecten op de werkvloer. (Ed)INOVA is actief in de regio’s HAL-BUCH*, IJmond en West-Friesland.